Әлемдік және қазақстандық көшбасшылар Еуразиядағы ең ірі бизнес алаңдардың бірінде жиналды, – деп хабарлайды Aikyn.kz сайты.
Жасанды интеллект, жаңа геосаяси ахуал және адами капитал үшін бәсеке бүгінде бизнес жүргізудің жаңа ережелерін қалыптастырып жатыр. Осы сын-қатерлерге жауап іздеу мақсатында өткен New Vision Forum 2026 форумына 4000-нан астам қатысушы жиналды.
11-13 маусым аралығында Республика сарайының басты сахнасында Еуропалық комиссияның бұрынғы төрағасы Жозе Мануэл Баррозу, цифрлық экономика мен блокчейн саласының әлемдік сарапшысы Дон Тэпскотт, «Ерлер Марстан, әйелдер Венерадан» кітабының авторы Джон Грей және технология, білім беру мен бизнес саласындағы жаһандық күн тәртібін қалыптастырып жүрген өзге де халықаралық сарапшылар сөз сөйледі.
Форумда бүгінде мемлекеттер мен бизнестің даму бағытын айқындайтын өзекті мәселелер талқыланды. Жозе Мануэл Баррозу жаңа геосаяси шындық пен әлемнің ірі экономикалары арасындағы бәсекенің күшеюі туралы ой бөлісті. Ал Дон Тэпскотт жасанды интеллект пен цифрлық технологиялардың жаһандық нарықтарға ықпалы жөніндегі болжамдарын ұсынды.
Алматы - Орталық Азияның технологиялық астанасы
Форумның ашылуында Алматы қаласы әкімінің орынбасары Олжас Смағұлов алдағы жылдары қалада IT-компаниялар мен жасанды интеллект жобаларына арналған 150 мың шаршы метрден астам жаңа кеңістік құрылатынын айтты. Оның сөзінше, Алматының экономикалық байланыстары әлемнің 160-тан астам елін қамтиды. Сонымен қатар қалада Орталық Азиядағы ең ірі деректерді өңдеу орталығының құрылысы секілді ауқымды технологиялық жобалар жүзеге асырылып жатыр.
«Бүгінде біз бизнестің технологиялық өзгерістерге тез бейімделуіне және жаңа өнімдерді Қазақстанның өзінде әзірлеуіне мүмкіндік беретін экожүйе қалыптастырып жатырмыз», - деді Олжас Смағұлов.
«Қазақтелеком» АҚ басқарма төрағасы Бағдат Мусин жасанды интеллектіні бизнес-процестер мен мемлекеттік қызметтерге енгізу тәжірибесімен бөлісті. Ал ҚР Жасанды интеллект және цифрлық даму вице-министрі Дмитрий Мун жасанды интеллекттің ауыл шаруашылығынан бастап білім беру, денсаулық сақтау және қаржы секторына дейін экономиканың нақты құралына айналғанын атап өтті. Ол еліміздегі цифрландыру деңгейінің артып келе жатқанын, білім беру саласындағы ЖИ-агенттердің дамуын және Astana Hub арқылы қазақстандық стартаптарға көрсетіліп жатқан қолдауды ерекше айтты.
Жасанды интеллект тақырыбы халықаралық деңгейдегі пікірталастармен де сабақтасты. Siri қосымшасының тең авторы Люк Джулия қазақстандық кәсіпкерлерге жасанды интеллектпен бәсекелеспеуге кеңес берді. New Vision Forum қатысушыларының сұрақтарына жауап бере отырып, ол ЖИ төңірегіндегі алаңдаушылық деңгейіне таң қалғанын жеткізді. Оның айтуынша, кейбір қатысушылар жаңа технологиялар жұмыс орындарын қысқартады деп қауіптенсе, енді біреулері маңызды шешімдерді алгоритмдерге сеніп тапсыруға дайын емес екенін айтқан.
Blockchain Research Institute ұйымының басшысы әрі цифрлық экономика жөніндегі кітаптардың авторы Дон Тэпскотт жаңа технологиялық дәуірге бейімделу жолдары туралы баяндады. Оның пікірінше, Қазақстан бүгіннен бастап өз цифрлық инфрақұрылымын қалыптастырып, жасанды интеллект экономика, мемлекеттік басқару және бизнестің негізіне айналатын кезеңге дайындалуы қажет.
«Қазақстан жаңа әлемдік тәртіпте маңызды рөл атқара алатын мемлекеттердің қатарында. Жасанды интеллект дәуірінде есептеу қуаты, деректер мен цифрлық платформалар энергетика немесе көлік секілді стратегиялық ресурсқа айналады. Болашақ экономикасын басқа елдердің инфрақұрылымына толық тәуелді күйде құру мүмкін емес. Сондықтан Қазақстан өз ЖИ инфрақұрылымын дамытып, сыртқы технологиялық орталықтарға тәуелсіз жұмыс істей алатын жүйелер қалыптастыруы керек», - деді Дон Тэпскотт.
Қазақстанның қаржы нарығы қалай өзгереді?
Форумда дәстүрлі табысты болу тақырыбынан гөрі кәсіпкерлердің жіберген қателіктері, дағдарыс кезеңдеріндегі тәжірибесі мен тиімді шешімдері көбірек талқыланды.
BI Group инвестициялық-құрылыс холдингінің бас директоры Айдын Рахимбаев компанияның қаржылық дағдарыстар кезінде өз міндеттемелерін орындап, командасын сақтап қалғаны туралы айтты. Ал Kusto Group компаниялар тобының тең құрылтайшысы және директорлар кеңесінің мүшесі, YPO Kazakhstan ұйымының мүшесі Қанат Көпбаев белгісіздік жағдайында сенімнің, ұзақ мерзімді қарым-қатынастардың және басқарушылық шешімдердің маңызына тоқталды.
Bereke Bank-тің транзакциялық бөлшек бизнес блогының басқарушы директоры Григорий Сосновский қаржы секторының болашағына қатысты пікір білдірді. Оның айтуынша, болашақ банктер пайыздық мөлшерлемелер мен бонустар арқылы емес, клиенттерге қаржылық мақсаттарына жетуге көмектесу қабілеті арқылы бәсекеге түседі. Ол банктердің жылдам өзгерістер жағдайында шешім қабылдау жылдамдығы, бейімделу қабілеті және үздіксіз білім алу мәдениеті арқылы ерекшеленетінін айтты.
Форумдағы ең қызу талқыланған панельдік сессиялардың бірі - «Жаңа экономиканы кім басқарады: бизнес, банктер әлде алгоритмдер?» атты пікірталас болды.
Пікірталасқа Visa компаниясының Орталық Азия бойынша вице-президенті әрі өңірлік менеджері Санжар Сүлейменов, «Учет.kz» компаниялар тобының негізін қалаушы Максим Барышев, экономист әрі Ekonomist.kz жобасының негізін қалаушы Қасымхан Қаппаров және Bereke Bank ШОБ сату департаментінің директоры Асқар Қалиев қатысты. Модератор қызметін Women in Tech Kazakhstan Chapter ұйымының жетекшісі әрі Цифрлық даму және жасанды интеллект министрінің штаттан тыс кеңесшісі Әсем Болатжан атқарды.
Санжар Сүлейменовтің айтуынша, алдағы жылдары экономиканың негізгі интерфейсі банк қосымшалары немесе маркетплейстер емес, жасанды интеллект көмекшілері болуы мүмкін. Пайдаланушылар тауар таңдау, төлем жасау және тиімді ұсыныстарды іздеу сияқты шешімдерді алгоритмдерге көбірек сеніп тапсырады. Бұл бизнеске өз өнімдері мен қызметтерін клиентпен өзара әрекеттесудің жаңа моделіне бейімдеуді талап етеді.
Неліктен қазақстандық кәсіпкерлерге енді форумдар мен конференциялар жеткіліксіз?
Форумда айтылған технологиялық өзгерістер нақты бастамалармен де толықтырылды. Innotech Powered by Arizona State University мен TSARKA ұйымдары ынтымақтастық туралы келісімге қол қойды. Бұл серіктестік Қазақстанда жасанды интеллект пен киберқауіпсіздік салаларында мамандар даярлауды күшейтуге мүмкіндік береді.
Бизнестің үздіксіз даму мен тәжірибе алмасуға деген сұранысына жауап ретінде ұйымдастырушылар New Vision Business Academy жобасының іске қосылғанын жариялады.
Форумның басшысы Мақсат Құрбеновтің айтуынша, бүгінде ірі компаниялардың басшылары өз тәжірибесімен көбіне форумдарда, конференцияларда және подкасттарда бөліседі. Ал кәсіпкерлердің бір-бірінен тұрақты түрде үйренуіне мүмкіндік беретін жүйелі орта әлі де жеткіліксіз.
«Форум - ел мен кәсіпкерліктің дамуына қосылған үлес. Біз бизнестің білім, тәжірибе және мықты орта арқылы өсетін экожүйесін қалыптастырғымыз келеді», - деді Мақсат Құрбенов.
New Vision Forum қатысушылары форумның басты ерекшеліктерінің бірі ретінде жоғары деңгейдегі нетворкинг пен әртүрлі салалардағы кәсіпкерлермен пікір алмасу мүмкіндігін атады.
AFM Digital компаниясының жетекшісі Данил Юсупов форум кәсіпкерлерге сабақтас нарықтарды тереңірек түсінуге және ортақ шешімдер табуға көмектесетінін айтты. Кәсіпкер Жанат Байқадамов жасанды интеллект туралы пікірталастардың өзгергеніне назар аударып, бүгінде бизнес автоматтандырудан гөрі командалардың жаңа жағдайларға бейімделу қабілетін көбірек талқылайтынын атап өтті. Ал Smartestprep EdTech платформасының тең құрылтайшысы Лаура Вайгорова халықаралық спикерлер құрамының мықтылығын және олардың болжамдарының Қазақстан экономикасы үшін практикалық маңызын ерекше бағалады.
Ресми серіктестер қатарында BI Group халықаралық инвестициялық-девелоперлік холдингі де бар.