Quartz сайтының хабарламасына сүйенген Aikyn.kz жүздеген миллионы бар әмиянның табылу ықтималдығын бағалайды.
778 млн доллар әмиян жазылған қатты дискіні іздеу қазына іздеу ойынына ұқсайды. Фото shutterstock.com сайтынан алынды. Авторлығы: Alya Ro
Британдық Джеймс Хауэлсс (James Howells) 12 жыл бұрын аппараттық крипто-әмиянынан айырылып қалған. Содан бері әмиянды қайтарғысы келіп әрекет етуде. Жақында крипто-әмиян жазылған аппараттық қатты диск жоғалған қоқыс алаңы жабылатын болған.
Криптографиялық әмиянды жоғалту жүйкені жұқартатын тәжірибе болуы мүмкін. Оны қалпына келтіру қиын, кейде мүмкін болмайды. Бұның қиындығын жоғалтқан аппараттық әмиянды іздеп, 12 жыл бойы қоқыс полигонын қазып жүрген Ұлыбритания азаматы жақсы біледі. Енді James Howells-тің жаңа жоспары бар, ол қоқыс полигонын сатып алмақшы. Ессіз шешім болып көрінетін шығар. Бірақ ішінде 8 000 биткоин бар қатты дискісінде таңғаларлық 778 млн доллар жатыр. Бұл оқиға қымбат қазына іздеу ойынына ұқсайды.
Джеймс Хауэллстің бұрынғы құрбысы 8 000 биткоин бар крипто-әмиян жазылған аппараттық қатты дискіні білмей қоқысқа лақтырып жіберген. Фото happycoin.club сайтынан алынды
Джеймс Хауэллс – Ньюпорт (Ұлыбритания) қаласының тұрғыны. Мамандығы – компьютерлік инженер. 2013 жылы оның бұрынғы құрбысы компьютердің ескі бөліктерімен бірге 8 000 биткоин бар крипто-әмиян жазылған аппараттық қатты дискіні де қателесіп қоқысқа лақтырып жіберген. Сөйтіп Джеймс әмиянын қолдану мүмкіндігінен айырылады. Ол кезде 8 000 биткоин бар болғаны 100 доллар тұрса, бүгін 1 биткоин құны 100 000 долларға жақындаған.
Көңіл күйі түскен Хоуэллс қоқыс үйіндісіне жүгіреді. Шамамен футбол алаңындай полигонда аппараттық крипто-әмиянды қалпына келтіру мүмкін емес екенін түсінеді. Әмиянды іздеу үшін ол Ньюпорт қалалық кеңесінен полигонды қазуға рұқсат алғысы келеді. Тіпті, әмиян табылса ондағы биткоин құнының 10%-ын ұсынады. Алайда экологиялық мәселелерге байланысты Кеңес оның өтінішін бірнеше рет қабылдамай тастайды. Джеймс Хауэллс бұдан да қайтпай, сотқа арыз бергенде де «жоқ» деген жауап алады.
Крипто-әмиян жоғалған Ньюпорт қоқыс полигоны. Фото thinkstewartville.com сайтынан алынды
Джеймс Хауэллс енді өзінің қатты дискі тасталған Ньюпорт қоқыс полигонын сатып алғысы келеді. Өйткені полигон биыл жабылады. Бұл жолы болмаған инженердің жоғалған байлығын қайтарудың соңғы мүмкіндігі болар.
2024 жылға қарай Ньюпорт полигоны қазірдің өзінде қалпына келтіріліп тегістелген, бетінде шөп өсіп жатыр. Осы полигонда биткоин әмиян жазылған қатты диск бар екені белгілі болған соң Ньюпорт билігі «қазына іздеушілерді» тоқтату үшін қоқыс үйіндісіне күзет қоюға мәжбүр болған.
Джеймс Хауэллс крипто-әмиянын тапқанымен, оның алдынан құқықтық мәселе тосып тұр. 1974 жылғы "Ластануды бақылау туралы" заңға сәйкес, қоқыс зат полигонға лақтырылғаннан кейін ол жергілікті биліктің меншігіне өтеді. Заң бойынша жоғалған қатты дискі табылса да, Джеймс Хауэллс оған иелік ете алмайды.
Инженер Джо Гранд (aka Kingpin) 43,6 биткоин жатқан әмиянның 20 таңбалы сандар мен әріптерден тұратын құпиясөзін қалпына келтірген. Фото habr.com сайтынан алынды
Бұндай қиындықтарға қарамастан, Джеймс Хауэллс өзінің крипто-әмиянын қайтаруға әлі де күресуде. Дегенмен маңызды сұрақ туындайды. Сонша жыл қоқыста жатқан қатқыл диск жұмыс істей ме, ондағы ақпарат сол күйінде сақтала ма?
Крипто-әмиянды қайтарудың бірнеше жолы бар. Әмиянды шығарған провайдерге хабарласып, есептік жазбаңызға тіркелген электронды пошта мекенжайын немесе телефон нөмірі сияқты мәліметтерді ұсынуға болады. Бұндай жағдайда компания көмектесе алады.
Дәл осылай бір адам 11 жылдан кейін 43,6 биткоинін қайтарып алған. 2024 жылы еуропалық азамат өзінің әмиянына кіретін құпиясөзін жоғалтып алады. 20 таңбалы сандар мен әріптерден тұратын құпиясөзді хакерлердің көмегімен қалпына келтіріп, 43,6 биткоинге қолы жетеді. Бүгін оның құны 4,3 млн долларға жақын.
Сараптама, зерттеу мақала, күнделікті өзекті ақпаратты «Айқынның» TELEGRAM арнасынан табасыз.